Ana Sayfa Göz Sağlığı Soru ve Cevaplarla Güneş Gözlüğü Seçimi

Soru ve Cevaplarla Güneş Gözlüğü Seçimi

0
PAYLAŞ

gunes-gozluguGüneş gözlüğü sadece güneş ışınlarına karşı bir bariyer görevi mi görür? Güneş gözlüğü kullanılmasının asıl amacı nedir?
Güneş gözlüğünün amacı ışığı keserek kişinin yanma, kamaşma gibi subjektif şikayetlerini ortadan kaldırmak değildir. Asıl amaç, görüntüyü beyne ileten retina tabakasının güneş ışığındaki zararlı dalga boylarındaki ışıktan korumasını sağlamaktır. O nedenle de güneş gözlüklerinin mutlaka ultraviyole filtreli olması gerekir. Önemli olan şık, havalı, moda olan bir renkli cam takmak değil, retinayı zararlı ışınlardan korumaktır. Bu güneş ışığı da olabilir, spot, ya da solaryum ışığı da… Bazı cilt hastalıklarında uygulanan PUVA tedavisindeki ultraviyole A ışınları da gözlükle korunmayı gerektirir.

Güneş gözlüklerinin camları nasıl olmalıdır?
Göz bebeği yani gözün ortasındaki siyah kısım ışığa maruz kaldığında küçülür, karanlıkta büyür. Güneşe çıkan birinin göz bebekleri küçülür ve ışığı keser. Güneş gözlüğü ise yalancı bir karanlık etkisi oluşur. Eğer güneş gözlüğün camı ultraviyole filtresi içermiyorsa gözlüğün oluşturduğu yalancı karanlık etkisiyle gözbebeği gözbebeği büyür. Bu da birçok zararlı ışığın normalden daha fazla gözün içine ulaşmasına yol açar. Dolayısıyla ultraviyole filtresi olmayan bir güneş gözlüğünü hiç kullanmamak daha doğrudur. Çünkü göz kendisini daha iyi koruyacaktır.

Ultraviyole filtresi içeren güneş gözlüklerinin çeşitleri var mıdır?
Evet, ultraviyole güneş gözlükleri özelliklerine göre farklı şekillerde sınıflandırılır. Yüzdeyle ifade edilen ultraviyole (UV) AB filtre dereceleri vardır. Bu tür güneş gözlüklerinde ise yüzde 60, 80, 100 gibi ultraviyole AB filtreleri bulunur. Bir diğer çeşit ise, zararlı dalga boyundaki ışınları iyi süzerek göze girmesini engelleyen polarize güneş gözlükleridir. Bilgisayar ışığına karşı koruyucu özel filtreli camlar da vardır. Bunlar güneş gözlüğü değildir. Özel filtreli gözlükler bilgisayar ışığından koruyan gözlüklerdir.

Güneş gözlüğü seçiminde nelere dikkat edilmelidir?
Güneş gözlüğü seçerken dikkat edilmesi gerekenleri şöyle sıralamak mümkündür:

  • Sokakta ya da pazarda satılan güneş gözlüklerinden uzak durulması gerekir. Güneş gözlüğü mutlaka bir optisyenden alınmalıdır.
  • Eğer bombeli bir güneş gözlüğü tercih edilecekse bombenin kişinin yüz yapısına uygun olmasına dikkat edilmelidir. Bombe görüntüde sapmalara yol açabilir. Buna bağlı olarak eğri görme, gölgeli görme, ışıklarda uzama, çatallanma gibi sorunlar ortaya çıkabilir. Çerçevenin büyüklüğünün, bombenin yüzün ince veya geniş olmasına göre optisyen tarafından iyi ayarlanması gerekir.
  • Gözlük seçiminde kişinin yüz ve göz yapısı da önemli bir noktadır. Mesela gözleri birbirine çok yakın kişiler iri, kelebek gibi gözlüklerden uzak durmalıdır. Çünkü bu tür gözlükleri kullanmaları halinde gözlük camının ortası yani optik merkezi göze değil, şakak hizasına denk gelir. Bu da görüntüde sapmalara yol açar.
  • Gözlük sapının uzunluğu da önemlidir. Çocukta gözlük sapının yara ya da baskı yapıp yapmadığı kontrol edilmelidir. Çok uzun saplar gözlüğün hareket halinde olmasına neden olur. Erişkinler ise gözlük sapına bağlı herhangi bir rahatsızlık hissini kendileri dile getirebileceği gibi optisyenler de zaten onları yönlendirmektedir.
  • Çerçevenin rengi, tel ya da kemikten olması gibi kriteler kişinin zevkine göre değişebilir. Önemli olan sağlıklı bir görüş elde edilecek güneş gözlüğüne sahip olmaktır. Güneş gözlüğü camının kalitesi bu açıdan son derece önemlidir.

Hangi gözlük camlarını tercih etmeliyiz?

  • Gözlük camının renginin, şeklinin modası olmaz. Güneş gözlüğünde camın rengi değil, kalitetif değeri önemlidir. Güneş gözlüklerinin camlarının filtre özelliği olmalıdır.
  • Polarize camlar ışık koruması ve görüntü kalitesi açısından çok daha iyidir. Polarize camlarda renkli camlara eklenen yansımalı yüzeylerdeki parlamaları engelleyen ve ışığın saçılmadan göze girmesini sağlayan bir özellik vardır. Ancak polarize camlı gözlükler daha pahalıdır.
  • Antirefle camlarda parlamayı engelleyen bir filtre ilavesi vardır.
  • Kolormatik camlar, ışıkla birlikte renk değiştiren, koyulaşan camlardır. Kolormatik camların aydınlıktan karanlık ortama geçerken renk değiştirme süreci vardır. Genç ve aktif kişilerde bu süre problem yaratabilir. Mesela araba kullanan bir kişi kolormatik gözlükle araba kullanırken tünele girildiğinde renk değişme süresi tehlikeli olabilir.
  • Çocuk gözlükleri için organik camlar idealdir. Organik camlar şaşılık tedavisinde de tercih edilir.
  • Bilgisayar başında çok uzun süre kalan ve buna bağlı olarak aşırı derecede göz huzursuzluğu olan hastalara ultraviyole süzen özel filtreli gözlükler önerilir.
  • Günümüzde optiklerde çalışan kişilerin çok azı optisyenlik okuluna gidip diploma almıştır. Optisyenin diplomasının duvarda asılı olması gerekir. Gidilen optikte diplomadaki fotoğrafa dikkat edilmeli ve o kişiden hizmet alınmalıdır.

Güneş gözlüklerinin camının kalitesini dışarıdan anlamak mümkün müdür?
Bu çok zordur. Bir tek polarize camı tanımak mümkündür. Polarize camla bakıldığında pencere camındaki kusurlar hemen fark edilir. Camın içindeki hareler, dalgalanmalar dikkati çeker. Ayrıca günümüzde optiklerde polarize camlı gözlükler için testler vardır. Gözlüğü takıp gösterilen resme bakıldığında çok farklı ve net görüntü elde edilmesi gerekir. Bu o camın polarize olduğunun ispatıdır.

Anneler özellikle kız çocuklarına kalp ya da çiçek şeklinde sevimli gözlükler taktırıyor. Kalitesiz gözlük camları çocukların göz sağlığını nasıl etkiler? Çocuklar güneş gözlüğü kullanmalı mı?
Bazı hastalıklar çocuk güneş çıktığında ileri boyutlara varabilir. Mesela alerjik konjonktivitler içinde ‘vernal konjonktivit’ denilen özel bir hastalık güneşte aşırı derecede kaşınma, kızarıklık ve kornea tabakasında lekelenmelerle devam eder. İşte bu tür hastalığı olan çocukların güneş gözlüğü kullanması gerekebilir. Ancak sağlıkla ilgili zorunlu haller dışında çocuklar asla estetik amaçla güneş gözlüğü takmamalıdır. Güneş gözlüğü yerine çocuklara şapka giydirilmesi çok daha iyi bir alternatiftir.

Bir çocuk kaç yaşından itibaren gözlük kullanabilir?
Güneş gözlüklerinin camlarının kırılma riski unutulmamalıdır. Bir çocuğun gözlük kullanabilmesi için onun sorumluluğunu taşıyabilecek yaşta olması gerekir. Tabii her çocukta bu yaş farklıdır. Küçük bir çocuk sokakta top oynarken düşüp gözlüğünü kırabilir. Camların yüzüne batması sıkıntılı bir duruma neden olabilir. Bir de gözündeki özel problemler nedeniyle çok küçük yaşta gözlük önerilen çocuklar vardır. Bu tür zorunlu hallerde anneye ve babaya ‘parkta oynarken gözünden kısa süreli çıkarın’ veya ‘güneşin yoğun olduğu saatlerde çocuğu dışarı çıkarmayın’ diye tavsiyede bulunulur. Tabii kırılmayan camlar da vardır. Ancak ideal olan bu tür camlar değildir.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu girin
İsminizi yazınız

*